16 Mart 2015 Pazartesi

Basit Cümle Yapısı (Simple Sentence Structure)

Bir cümlenin oluşturulabilmesi için üç önemli öğenin doğru kullanılmasi gerekir.  

1. Kelimelerin anlam oluşturacak şekilde biraraya getirilmeleri gerekir.
school, flower, car, weekend, Aiden, movie (Bu halde birarada anlam oluşturmayan kelimelerdir.)

Ancak; bu bir cümledir: 
Aiden goes to school by car. (Aiden okula arabayla gider).

2. Her cümlenin ardından doğru imla kuralları ve noktalama işareti kullanılmalıdır. 
* Cümleler büyük harfle başlar.
* Cümleler nokta, soru işareti, ya da ünlem işareti ile sonlandırılırlar.

3. Bir cümlenin oluşturulması için cümlede en az iki çeşit kelime kullanılmalıdır. Bunlar YÜKLEM (FİİL) ve ÖZNEdir. Cümlelerde nesne zorunlu bir öğe değildir.


Eğer cümlemiz sadece Özne ve Yüklem öğelerinden oluşuyorsa, basit cümle yapısı her iki dilde de aynıdır. Dolayısıyla çeviri yaparken de cümle yapısı anlamında zorluk çekilmez.

Onlar yaparlar.
They do.
(Özne+ Yüklem)

Ancak; cümleye nesne katıldığında kelimelerin cümle içerisindeki yerlerinde iki dil arasında farklılık görülür. Nesne ve yüklemin yerleri aşagidaki gibi değişir.

Ben tenisi severim. (Özne + Nesne + Yüklem)
I like tenis.  (Özne + Yüklem + Nesne)


Özne (Suject: The person or the thing doing the verb)
Özne, bir cümlede yüklem ile bildirilen işi ya da oluşu yerine getiren veya yüklem vasıtasıyla hakkında bilgi verilen öğedir.
Yükleme "kim, ne" soruları sorularak cümledeki özne bulunur. 

Yüklem (Verb: A doing word)
Yüklem cümlede bir iş, oluş, hareket vs. bildiren; cümleyi yargıya bağlayan ögedir. Sadece yüklem ile bir cümle kurulabilir ancak tamamıyla yüklemsiz cümle kurulamaz. Türkce cümlelerde yüklem isim de olabilir (O bir öğrencidir), fiil de olabilir (Ögrenmeyi seviyorum). Ancak, bu konuda bahsettiğim yüklem kelimesini fiil olarak düşünmelisiniz.

Türkce düşünüldüğünde kelimenin köküne mastar eki, yani '-mek, -mak' eki getirilebilen kelimeler, İngilizce'de ise önüne 'to' getirilebilen kelimelerden oluşur. Örnegin; ye-mek (to eat), iç-mek (to drink), git-mek (to go), ağla-mak (to cry), özür dile-mek (to apologise -Amerikan ingilizcesinde apologize olarak yazılır-) bu gruba örnektirler. Bu gruba dahil olmayanlara birkaç örnek ise; sandalye (sandalye-mek olmayacağı gibi, to chair de olmaz), otobüs (otobüs-mek de olmaz, to bus da olmaz). 

Nesne (Object)
Cümlede yüklemin bildirdiği işten etkilenen öğedir. Yükleme sorulan “kimi, neyi, ne” sorularına cevap verir.

Özetle;

Türkçe dilindeki basit cümle yapısı şöyledir: SOV (Subject + Object + Verb)


Özne + (Nesne +) Yüklem

Örnekler:
Ali topu attı.
Tatile gitmek istiyorum.
Neden oraya gittin?
Gormek istemiyorum.

İngilizce dilinin basit cümle yapısı ise şöyledir: SVO (Subject + Verb + Object)


Özne + Yüklem (+ Nesne)

Örnekler:
Ali threw the ball.
I want to go on a holiday.
Why did you go there?
I don't want to see.

Bu konuda geçen bazı önemli kelimelerin listesi:

Sentence:  Cümle
Subject:    Özne
Verb:        Fiil (yüklem yerine kullanıldı yukarıda)
Object:     Nesne
Example:  Örnek
Full stop:  Nokta
Question mark: Soru işareti
Exclamation mark: Ünlem işareti


Hiç yorum yok:

Yorum Gönder